اسماعيل عفيفه در نشست «ميوه ممنوعه» در ايسنا، با اعتقاد بر اين كه فرهنگ تصويري مخاطب هر روز در حال رشد كردن است. گفت: در نتيجه ما همواره بايد به فكر ايدههاي نو باشيم و تلاش كنيم دايره سوژههاي تلويزيون را گسترش دهيم. «ميوه ممنوعه» هم با چنين طرز تفكري شكل گرفت.
اين تهيهكننده ادامه داد: در صحبتهاي اوليهاي كه با آقاي كاظميپور (نويسنده) داشتيم بر آن شديم كه وارد بخشي از جامعه شويم كه تا به حال در تلويزيون شاهد نبودهايم.
به گزارش ايسنا، وي دربارهي اهميت تسهيل روند برنامهسازي از سوي تهيه كننده، خاطرنشان كرد: برخورد سرسري با سوژهها و تكرار موضوعات در تلويزيون بسيار راحت است و طي چند سال اخير اين اتفاق تا حدودي در تلويزيون رخ داد كه به از دست دادن مخاطب نيز منجر شد.
تهيهكننده ميوه ممنوعه با تاكيد بر لزوم پژوهش و تحقيق براي ساخت سريالهاي تلويزيوني در پاسخ به اين پرسش كه پاسخ آنتن را چگونه بايد داد، گفت: مگر ميوه ممنوعه چگونه ساخته شد؟! اين سريال داراي پارامترهايي بود كه آن را باورپذير ميكرد. اگر به مردم دروغ نگوييم مردم به تماشاي سريالها خواهند نشست.
اسماعيل عفيفه، بخشي از مشكلات سريالسازي را به هنرمندان مربوط دانست و تصريح كرد: برخورد سطحي با كارها به ساخت سوژههاي تكراري منجر ميشود. ما بايد به عنوان اهرم فشار قصههاي جديد را به مديران عرضه كنيم؛ اگر قصهها خوب باشد مديران هم ميپذيرند.
اسماعيل عفيفه در پاسخ به اين پرسش كه چه توصيهاي به همكارانش براي تهيه كارهاي مناسبتي دارد، گفت: پارامترهاي مختلف «ميوه ممنوعه» به خوبي در كنار هم قرار گرفت. ما نويسنده بسيار صبوري داشتيم كه بارها كار را بازنويسي كرد. نگارش ديالوگها را هم به يكي از نمايشنامهنويسان مطرح كشور سپرديم. من و آقاي فتحي 10 سال قبل با هم همكاري داشتيم. ايشان از آن زمان خيلي تغيير كردند. آقاي فتحي در حال حاضر به يكي از كارگردانان 6 دانگ كشور بدل شدهاند. در ميوه ممنوعه ضرباهنگ و زمان اجراي سكانسها به خوبي از سوي كارگردان رعايت شد.
وي ادامه داد:تيم بسيار منسجم و خوبي، پشت اين كار بوده و صميميتي ويژه تيم ايجاد شد. از همان روزهاي اول كار به يقين رسيديم كه در حال ساخت كار خوبي هستيم.
چنين تيمي دوباره كنار هم جمع شوند و حمايتهاي مدير شبكه هم باشد باز هم ساخت سريالي مانند ميوه ممنوعه ممكن ميشود.
حسن فتحي همچنين در پاسخ به پرسش ديگري درباره همكاري با پيمان ابدي به عنوان سرپرست گروه بدلكاران كه در صحنه تصادف از آنها استفاده شد، گفت: از كار ايشان و همكارانشان بسيار راضي بوديم آقاي ابدي بسيار شخصيت متيني دارند و فتح بابي كردهاند كه به كار بدلكاري به صورت حرفهاي نگاه شود.
اسماعيل عفيفه نيز درباره همكاري با پيمان ابدي گفت: 80درصد از آن چه توسط گروه بدلكاري اجرا شد بر اساس خواسته آقاي فتحي بود و در يك برداشت اين سكانس را تصويربرداري كرديم.
اين كارگردان در پاسخ به پرسش ايسنا درباره استفاده از دو دوربين در سريال «ميوه ممنوعه»، اظهار كرد: از همان ابتدا به اين نتيجه رسيديم كه براي رساندن كار به پخش بايد از دو دوربين استفاده شود. البته استفاده از يك دوربين به كارگردان اجازه ميدهد كه زواياي دلخواهش را بيشتر بگيرد. اما در «ميوه ممنوعه» احساس كردم بايد وسواس را كنار گذاشت تا كار به پخش برسد.
كارگردان «ميوه ممنوعه» در ادامه گفت: رويكرد ما به استفاده از دو دوربين همان اندازه اجتناب ناپذير بود كه در كار از دو نويسنده استفاده شد. اين شرايط اجباري بود. اما در نهايت اتفاق خوبي افتاد. الان حتي فكر ميكنم كه در سريالهايي كه شرايط معمول برخوردارند ميتوان از چنين سيستمي استفاده كرد.
فتحي درباره روند نگارش فيلمنامه «ميوه ممنوعه» يادآور شد: ما در هفته 2 تا 3 بار جلسه داشتيم. نتيجه گفتوگوها توسط آقاي كاظميپور نوشته ميشد و گاه ايشان مجبور ميشدند متن را چند بار بازنويسي كنند. پس از اين كه به اين نتيجه ميرسيديم كه سكانس مشكلي ندارد متن به آقاي نادري تحويل داده مي شد و گاه ديالوگها نيز بار ديگر توسط ايشان بازنويسي مي شد.
وي درباره مطالبي كه تحت عنوان نگارش ديالوگهايي از جنس حسن فتحي در خصوص سريال «ميوه ممنوعه» مطرح شده بود، متذكر شد: تمامي ديالوگها متعلق به آقاي نادري بود؛ اما اين شباهت چندان عجيب نيست. اين ديالوگها نتيجه جلسات بسيار بوده است. ضمن اين كه من و آقاي نادري طبيعت نزديكي با هم داريم. البته گاه اتفاق ميافتاد كه با هم اختلاف سليقه هم داشته باشيم.
كارگردان «ميوه ممنموعه» در عين حال گفت:موردي پيش ميآمد كه وقت كم بود و ما دستي در متن ميبرديم.
وي با قائل شدن سهمي براي بداهه در كارهايش خاطرنشان كرد كه گاه لحظات زيبايي هم در اين بداهه شكل ميگيرد.
حسن فتحي به اين پرسش كه آيا بخشي از ديالوگهاي امير جعفري توسط خود وي به صورت بداهه گفته مي شد پاسخ منفي داد و گفت: ديالوگهاي جلال فتوحي عين به عين فيلمنامه توسط امير جعفري گفته شد. من از همان ابتدا از آقاي جعفري خواستم كه جملهاي را به صورت بداهه اضافه نكند.
كارگردان «ميوه ممنوعه» در عين حال اذعان داشت: اين فضا گاه پديد ميآمد كه در صحنه، ديالوگهايي را به كار اضافه كنيم، بازيگران اصلي پيشنهاداتي را مطرح ميكردند كه پيشنهادها ديالوگها عوض مي شد.
فتحي ادامه داد: آقاي عفيفه ابتدا پيشنهاد كرد خود من اين فيلمنامه را بنويسم؛ اما من ذهنم به شدت به خاطر «مدار صفر درجه» خسته بود. بنابراين قرار بر اين شد كه فيلمنامه نوشته شود و اگر لازم بود من دوباره فيلمنامه را بازنويسي كنم. اما نويسندگان ما به حدي خوب فيلمنامه را نوشتند كه من تنها 4- 5 درصد در فيلمنامه دخالت كردم.
وي در پاسخ به اين پرسش كه در مواردي ردپاي نويسنده در صحنهها به وضوح ديده ميشد و توجه مخاطب را بيش از تصاوير جلب ميكرد، گفت: يك اثر هنري قرار است استرليزه شده واقعيت باشد. اگر اين مساله را نپذيريم بايد بسياري از كارهاي شكسپير را رد كنيم. اشكالي كه برخي به ديالوگهاي «ميوه ممنوعه» گرفتند، اشكالي بود كه در خصوص «شب دهم» هم مطرح شد. اماچه عيبي دارد كه ديالگوها شعرگونه باشند؟!
حسن فتحي ادامه داد: در «ميوه ممنوعه» گاه عين به عين ديالوگهاي جامعه مطرح نشده است بلكه در مورادي به نثر سعدي، ادبيات گذشته و تمثيلهاي تهران قديم تنه زده است. اينها عيار «ميوه ممنوعه» است. وگرنه نوشتن از روي دست ديگران براي كسي كه اهل پژوهش باشد، بسيار ساده است.
حسن فتحي در پاسخ به اين پرسش كه چگونه فيلمسازان ميتوانند در عين رعايت خط قرمزها، به زندگي واقعي آدمها نزديك شوند و سريالهايي موفق را توليد كند؟ گفت: بد نيست سريال سازان ميوه ممنوعه را به عنوان يك پديده به تماشا بنشينند و اگر پرسشي داشتند ما در حد توان ميتوانيم به آن پاسخ دهيم. ما بقي به تلاشهايي برميگردد كه خود كارگردان و تهيهكننده انجام ميدهد.هر اندازه انگيزه دروني برنامهساز بالاتر باشد، طبيعتا با ضريب انرژي بيشتري سعي ميكند آن كار بهتر شود. اما اگر به حرفه سريالسازي به عنوان يك شغل نگاه شود. كار خوبي را شاهد نخواهيم بود.
اين كارگردان سينما و تلويزيون ادامه داد: اين تفكر اشتباه ايجاد شده كه سينما ژانر درجه يك است و سريال ژانر درجه دو؛ اگر كار ما با توفيق همراه بود به اين علت بوده كه هيچ كدام از ما به عنوان شغل و ژانر درجه دو به اين كار نگاه نكرديم و تلاش كرديم تمام امكاناتمان را به كار گيريم.
كارگردان «ميوه ممنوعه» با اشاره به نقش مثبت تهيهكننده در ساخت اين سريال خاطرنشان كرد: آقاي عفيفه با ايجاد آرامش در گروه كه توسط بسياري تهيهكنندگان فراموش شده است، به موفقيت اين كار بسيار كمك كردند. ضمن اين كه ايشان براي خود در اين سريال كيسه ندوختند. براين اساس هر جا كه پيشنهادي از سوي من مطرح شد كه احساس كرديم به موفقيت كار ميانجامد، از آن استقبال كردند.
وي در ادامه اظهار كرد: نويسندگان ما با انگيزه كار كردند؛ عليرغم وسواسهاي من صبورانه ايستادند؛ بازيگران ما از آقاي نصيريان گرفته به عنوان مسنترين تا بقيه با عشق و علاقه كار خود را انجام دادند.
حسن فتحي در نشست ايسنا مطرح كرد: توصيهام به افراد اين است كه با عشق و علاقه وارد سريال سازي شوند؛ كسي بازيگران «ميوه ممنوعه» را وادار به ايفاي نقش در اين مجموعه نكرد. آنان مزد تلاشهاي خود را گرفتند.
وي در اين بخش به بازي هانيه توسلي به عنوان يكي از بهترين بازيهايش اشاره كرد و گفت: او با وجود اين كه يك چهرهي سينمايي است اما اين كار را جدي گرفت و مدام پيگير فيلمنامه بود.
حسن فتحي در پاسخ به پرسش ديگر درباره استفاده از خواننده سريال «ميوه ممنوعه» در يكي از پلانها به عنوان بازيگر، خاطرنشان كرد: اين پلان در يك برداشت ضبط شده چرا كه قرار بود احسان خواجه اميري خودش را بازي كند. به نظرم بد نيامد چرا كه بخش مهمي از مخاطبان سريال «ميوه ممنوعه» جوانان بودند كه به موسيقي پاپ هم علاقه دارند. فكر كردم اين پلان شايد باعث به وجود آوردن جوانان شود. اگر ميتوان به شكل سالمي جوانان را به وجود بياوريم چرا نبايد اين كار را بكنيم؟
وي در پاسخ به پرسشي درباره نمايش ساز در سريال ميوه ممنوعه، خاطرنشان كرد: اين حركتي است كه از سالها پيش در تلويزيون آغاز كردهام. ازسريال «پهلوانان نميميرند » تا ميوه ممنوعه همواره در قصههايم جاي پايي براي موسيقي، ترانه، حركات موزون و فولكلورهاي ايراني قائل شدهام تا شايد از اين طريق صداي مردم به كساني كه قصد تصميمگيريهاي فقهي دارند برسد و شايد برخي مسائل حل شود.
كارگردان «ميوه ممنوعه» درباره ساخت موسيقي اين سريال اظهار كرد: ما آقاي خواجه اميري را همواره به عنوان يك خواننده ميشناختيم.دكتر يدالهي ايشان را به عنوان آهنگساز پيشنهاد دادند و ابتدا در انتخاب او ترديد داشتيم. اما در نهايت از اين انتخاب بسيار خوشحال شديم چرا كه در آهنگسازي بسياري سرعت عمل داشت.
اسماعيل عفيفه نيز در تاييد صحبتهاي حسن فتحي گفت: از همان ابتدا تلاشمان بر اين بود كه از يكي از خوانندگان محبوب جوانان استفاده شود. بايد به جوانان فرصت شعف و شادي داد و يكي از وظايف رسانه همين است.وقتي احسان خواجه اميري انتخاب شد از همان ابتدا ميدانستيم كه بايد «ميوه ممنوعه» دو – سه ترانه داشته باشد.
حسن فتحي نيز در پايان خاطرنشان كرد: موسيقي پاپ بخشي از زندگي است؛ همچنان كه فلسفه بخشي از زندگي است. بايد ياد بگيريم كه اينها را در كنار هم ببينيم. شايد داستان شيخ صنعان و موسيقي پاپ با هم تناقض داشته باشند اما اين تناقضها لازم بود
